Rynek kosmetyków naturalnych i organicznych notuje dynamiczny wzrost. Konsumenci weryfikują skład produktu, ale również sposób jego wytwarzania oraz wiarygodność deklaracji producenta. Jednym z najbardziej rozpoznawalnych standardów w tym obszarze jest COSMOS (COSmetic Organic and Natural Standard). System określa wymagania dla kosmetyków naturalnych i organicznych.
Certyfikacja zgodna ze standardem COSMOS obejmuje jednak znacznie więcej niż ocenę receptury kosmetyku. W procesie oceny zgodności analizowane są również procesy produkcyjne, pochodzenie składników, materiały opakowaniowe oraz sposób znakowania produktu.
Standard COSMOS – kompleksowa ocena produktu
Standard COSMOS został opracowany w celu ujednolicenia wymagań dla kosmetyków naturalnych i organicznych na rynku międzynarodowym. Określa kryteria dotyczące gotowych produktów kosmetycznych i składników wykorzystywanych podczas ich produkcji.
Ocena zgodności prowadzona zgodnie z wymaganiami standardu może obejmować między innymi:
- skład i klasyfikację surowców,
- pochodzenie składników organicznych,
- procesy stosowane podczas produkcji,
- zgodność materiałów opakowaniowych z wymaganiami standardu,
- sposób oznakowania produktu,
- dokumentację potwierdzającą zgodność z wymaganiami COSMOS.
Tak szeroki zakres oceny sprawia, że certyfikacja odnosi się do całego procesu powstawania produktu, a nie wyłącznie do jego receptury.
Klasyfikacja składników w standardzie COSMOS
Jednym z podstawowych elementów oceny jest klasyfikacja składników kosmetycznych. Standard COSMOS dzieli je na pięć głównych kategorii:
- Water – woda,
- Minerals – składniki pochodzenia mineralnego,
- PPAI (Physically Processed Agro Ingredients) – składniki pochodzenia rolniczego przetwarzane fizycznie,
- CPAI (Chemically Processed Agro Ingredients) – składniki pochodzenia rolniczego przetwarzane chemicznie,
- Other Ingredients – pozostałe składniki dopuszczone przez standard.
Dla każdej z tych grup określono odrębne wymagania dotyczące pochodzenia surowców oraz metod ich pozyskiwania i przetwarzania. Przykładowo składniki pochodzenia mineralnego mogą być stosowane wyłącznie wtedy, gdy znajdują się na liście substancji dopuszczonych przez standard COSMOS oraz spełniają obowiązujące wymagania prawne.
Znaczenie procesów technologicznych
W standardzie COSMOS ocenie podlegają nie tylko same składniki, lecz również procesy wykorzystane podczas ich produkcji. Standard określa:
- procesy fizyczne dopuszczone do stosowania,
- procesy chemiczne akceptowane podczas przetwarzania składników pochodzenia rolniczego,
- przykłady procesów niedopuszczonych.
Oznacza to, że dwa składniki o tej samej nazwie mogą być oceniane odmiennie, jeżeli zostały otrzymane z wykorzystaniem różnych metod technologicznych. Jednym z przykładów jest fermentacja, która może być stosowana zgodnie ze standardem, pod warunkiem spełnienia określonych wymagań dotyczących procesu oraz wykorzystywanych mikroorganizmów.
Składniki organiczne i pochodzenie surowców
W przypadku produktów certyfikowanych jako COSMOS Organic szczególne znaczenie ma pochodzenie składników organicznych. Dla wybranych surowców standard wymaga stosowania składników posiadających status ekologiczny. Dotyczy to m.in. wielu składników pochodzenia roślinnego, które według standardu są powszechnie dostępne w jakości organicznej. Ocenie podlega również dokumentacja potwierdzająca status składników oraz ich zgodność z wymaganiami obowiązujących standardów rolnictwa ekologicznego.
Wymagania dotyczące oleju palmowego i jego pochodnych
Standard COSMOS zawiera również szczegółowe wymagania dotyczące oleju palmowego oraz składników otrzymywanych z oleju palmowego i oleju z ziaren palmy. Ocena obejmuje nie tylko sam olej palmowy, ale też liczne pochodne wykorzystywane w produkcji kosmetyków, takie jak gliceryna, estry czy triglicerydy. Wymagane jest potwierdzenie, że składniki te pochodzą z odpowiednio certyfikowanych źródeł, zgodnych z wymaganiami określonymi w standardzie.
Opakowania jako element oceny zgodności
Zakres standardu COSMOS obejmuje również wybrane wymagania dotyczące materiałów opakowaniowych. Oceniane są przede wszystkim materiały stanowiące główną część opakowania produktu, takie jak:
- butelki,
- tuby,
- słoiki,
- zakrętki,
- opakowania kartonowe.
W przypadku produktów zawierających elementy tekstylne, np. maseczki w płachcie czy płatki kosmetyczne, standard określa również wymagania odnoszące się do wykorzystywanych materiałów.
Wymagania dotyczące opakowań wynikają z założeń standardu związanych z ochroną środowiska oraz odpowiedzialnym wykorzystaniem surowców.
Środki stosowane podczas produkcji
Standard COSMOS określa również wymagania dotyczące wybranych środków stosowanych podczas procesu produkcyjnego. Obejmuje to m.in. środki wykorzystywane do:
- czyszczenia urządzeń,
- dezynfekcji linii produkcyjnych.
Wymagania odnoszą się również do właściwości środowiskowych stosowanych preparatów, takich jak biodegradowalność czy wpływ na środowisko wodne.
Wymagania dotyczące oznakowania produktów
Integralnym elementem procesu certyfikacji jest ocena zgodności oznakowania produktu. Przed wykorzystaniem logo COSMOS projekt etykiety podlega ocenie pod kątem zgodności z wymaganiami standardu. Weryfikowane są między innymi:
- zastosowanie właściwego oznaczenia COSMOS,
- poprawność deklaracji dotyczących produktu,
- zgodność informacji umieszczonych na etykiecie z zakresem wydanego certyfikatu,
- wymagane informacje dotyczące zawartości składników organicznych i składników pochodzenia naturalnego.
Standard określa również zasady stosowania określeń odnoszących się do produktów organicznych oraz wymagania dotyczące prezentowania informacji o certyfikacji.
Certyfikacja COSMOS jako potwierdzenie zgodności ze standardem
Certyfikacja zgodna ze standardem COSMOS stanowi potwierdzenie, że produkt został oceniony zgodnie z wymaganiami dotyczącymi kosmetyków naturalnych i organicznych. Zakres oceny obejmuje wiele elementów – od klasyfikacji składników i ich pochodzenia, poprzez procesy technologiczne, aż po wymagania dotyczące opakowań i oznakowania. Dzięki jednolitym wymaganiom stosowanym na poziomie międzynarodowym standard COSMOS jest obecnie jednym z najważniejszych systemów certyfikacji wykorzystywanych w branży kosmetyków naturalnych i organicznych.
O Control Union
Control Union Poland jest jednostką certyfikującą prowadzącą ocenę zgodności w wielu międzynarodowych programach certyfikacyjnych, w tym zgodnie z wymaganiami standardu COSMOS. Proces certyfikacji realizowany jest z zachowaniem zasad bezstronności, niezależności i poufności, zgodnie z obowiązującymi wymaganiami akredytacyjnymi.
